Ἄρθρα

Τὸ λυκόφως θὰ φύγῃ…

Ἀπὸ τὸν Τάφο τοῦ πολεμιστῆ τοῦ Ἑρρίκου Ἴψεν, μετάφρασι-σχολιασμός: Θεοδόσης Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλος, ἐκδόσεις ΘΑΠ, Ἀθήνα 2019, σελ. 39.

Τότε, λέγεται, τὸ λυκόφως+ θὰ φύγῃ τῶν θεῶν
μὲ τὶς ἄγριες δυνάμεις· θἄρθῃ νέα, ὡραία ζωή
.

+ Πρωτότυπο: Ragnarok (= τὸ πεπρωμένο τῶν διοικουσῶν δυνάμεων· ἀρχαιοσκανδιναυικὸ ragnaro̞k), δηλαδὴ ὁ χαμὸς ποὺ πέπρωται διὰ τοὺς θεοὺς καὶ στὰ Γερμανικὰ ἀποδίδεται ὡς Götterdämmerung (= τὸ λυκόφως τῶν θεῶν -ἴδε καὶ τὴν ὁμώνυμο βαγκνερικὴ ὄπερα), καθὼς ἐπῆλθε κάποια στιγμὴ σύγχυσι μεταξὺ τοῦ ro̞k = πεπρωμένο καὶ τοῦ røkkr = λυκόφως (παράβαλε ἔρεβος).

Γέωργιος Ράιτ. Τότε ἡ ἀποτρόπαιος μάχη ἐξεκίνησε… 1908.

Τρομπέται, ταμποῦρλα καὶ τρομπόνια

Ἀπὸ τὴν Νόρμα ἢ ἑνὸς πολιτικοῦ τὴν ἀγάπη τοῦ Ἑρρίκου Ἴψεν, μετάφραση-σχολιασμός: Θεοδόσης Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλος, ἐκδόσεις ΘΑΠ, Ἀθήνα 2018, σελ. 7.

Προσφέρομεν τὸ ἔργον τοῦτο διὰ νὰ παρασταθῇ εἰς ἑορταστικὴν ἢ ἄλλην εὐκαιρίαν… Ὀφείλουσι οἱ ἴδιοι ⟨οἱ ἀντιπρόσωποι ἐν τῷ Στόρτινγκ (τῷ Νορβηγικῷ Κοινοβουλίῳ)⟩ νὰ φροντίσωσι διὰ τὴν μουσικὴν ἐπένδυσιν· ἐφόσον, μάλιστα, ἔχουσι βιρτουόζους εἰς πᾶν ὄργανον – ἀπὸ τρομπέτας
ἕως ταμποῦρλα καὶ τρομπόνια –, ἐλπίζομεν ὅτι δέν θὰ συναντήσωσι δυσκολίαν…

Γκέριτ Ντοῦ. Σαλπιγγτὴς ἔμπροσθεν συνεστιάσεως. 1660-5.

Τὸ σπίτι τοῦ πατρός…

Ἀπὸ τὴν Γιορτὴ στὸ Σούλχαουγκ τοῦ Ἑρρίκου Ἴψεν, μετάφραση-σχολιασμός: Θεοδόσης Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλος, ἐκδόσεις ΘΑΠ, Ἀθήνα 2019, σελ. 49.

Δὲν εἶναι ἤρεμο τὸ σπίτι τοῦ πατρός
ἄγριοι μουσαφιραῖοι -πολύς ὁ συφερτός·
ὁλονυχτίς-ὁλημερίς γιορτάζῃς σὺ μαζί.
Βόηθα, Χριστέ, ὅποια ζευγάρι σὲ δεχτῇ!
Βόηθα, Χριστέ, ὅποιαν λάβῃς στὰ χρυσᾶ,
μὲ τὰ καλὰ καὶ μὲ τὰ δάση τὰ χλωρά!
Ταχιὰ πολλή τὴ βλέπω νἄχῃ πεθυμιὰ
κάτω στὸν τάφο της νὰ κατεβῇ βαθιά.

ερρίκος-ίψεν-γιορτή-στο-σούλχαουγκ
Ἡ γιορτὴ στοὺ Σούλχαουγκ

Ἐπέστρεψα εἰς μέρη τοῦ Ἄνω Κόσμου…

Ἀπὸ τοὺς Μνηστῆρας τοῦ θρόνου τοῦ Ἑρρίκου Ἴψεν, μετάφρασι-σχολιασμός: Θεοδόσης Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλος, ἐκδόσεις ΘΑΠ, Ἀθήνα 2021, σελ. 207.

Ἐγὼ δι᾽ ἐσέ, λοιπόν, ἐπέστρεψα εἰς μέρη τοῦ Ἄνω Κόσμου.
Πλοῖον κοινὸν δι᾽ ἐσὲ κ᾽ ἐμὲ καὶ βάρος ἴδιον ἔτι
ἡμέρας χρόνους ἔφερον ἡμᾶς διὰ τοῦ πόντου.
Φόβος καὶ νὺξ καὶ καταιγίς εἰς χωρισμόν μας μὲ ηὗρε·
ἱέραξ τὴν ψυχὴν ἐμὴν ἐκράτη μετ᾽ ὀνύχων·
ἐγὼ ἐζήτουν διὰ τελετὰς καὶ κωδωνοκρουσίας,
ἐγὼ ψαλμοὺς ἡγόραζον καὶ πόσας παρακλήσεις,
ἐγὼ ἑπτά ἐπλήρωσα, ἐδῶκαν διπλασίας·
καὶ πάλιν δέν κατέφερον τὴν Πύλην ν᾽ ἀντικρύσω.

Σαλβαδὸρ Νταλί. Τὸ φάσμα τοῦ Βερμέερ δυνάμενον νὰ χρησιμοποιηθῇ καὶ ὡς τραπέζιον.

Πουθενά εἰρήνη στὴν καρδιά…

Ἀπὸ τὴν Λαίδη Ἴνγκερ τοῦ Ἔστρωτ τοῦ Ερρίκου Ἴψεν, μετάφρασι-σχολιασμός: Θεοδόσης Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλος, ἐκδόσεις ΘΑΠ, Ἀθήνα 2019, σελ. 42.

Ἡ Λαίδη τοῦ Ἔστρωτ κάθεται στὸν πύργο
πλούσια τυλιγμένη μές σὲ γοῦνα,
σὲ βελοῦδο μέσα καὶ σ᾽ ἐρμίνα.
Χρυσοκόκκινες οἱ πέρλες στὰ μαλλιά,
μὰ πουθενά εἰρήνη στὴν καρδιά…

Λεπτομέρεια ἐκ τοῦ πίνακος τοῦ Λεονάρδου Ντὰ Βίντσι: Λαίδη μ’ ἑρμίνα.