Παρθένος…

Εἰρηνικὰ στεκόντουσαν τὰ πάντα ἐκειμέσα·
ἡ αὐγοῦλα γλυκοχάραξε· εἰχε δροσιὰ καὶ χάρη·
καὶ προσκυνῆσαν ἅπαντες -ἄντρες, γυναῖκες, ὅλοι.
Ψηλά-ψηλὰ καθότανε -παρθένος ἐστεκόταν
καὶ σάλπαρε σὲ σύγνεφα κατάσπρα πέρα πάνω·
λαμποκοποῦσε ἡ κεφαλὴ σὰν πορφυρὸ κι ἀπ᾽ αἷμα,
λαμποκοποῦσε ὡς οὐρανός, σὰν ξεκινάῃ ἡ μέρα.
Τὸ πρόσωπό της ξάστερο μὲ γαλανὴ τὴ ζώνη
καὶ ξωτικὸ πεντάμορφο στὴν ἀγκαλιά της εἶχε·
γύρω-τριγύρω πέταγαν μικρότατ᾽ ἀγγελάκια
ποὺ χαμογέλασαν ἐκεῖ, σὰ μ᾽ εἶδαν μπρὸς στὴ θύρα,
καθὼς γυρνούσανε ψηλὰ μές στῶν νεφῶν τὸ πλῆθος.

Ἀπὸ τὴ δεύτερη πράξη τῆς ἐπικείμενης ἔκδοσης
τοῦ Ὄλαφ Λίλιεκρανς, ποὺ πρωτομεταφράζεται
στὴν Ἑλληνικὴ ἀπὸ τὸ Θεοδόση Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλο.

Hedal madonna kopi.jpg
Ἄγαλμα τῆς Παρθένου Μαρίας μὲ τὸν Ἰησοῦ στὴν ξύλινη ἐκκλησία τοῦ Χένταλεν.

CC BY-SA 2.5, Lenke

Ἕνας λαός

[Ἀπὸ τὸ θεωρητικὸ κείμενο τοῦ Ἑρρίκου Ἴψεν: Γιὰ τὶς ἡρωικὲς μπαλλάντες καὶ τὴ σημασία τους ὡς πρὸς τὴν ἔντεχνη Ποίηση, μεταφρασμένο ἀπὸ τὸν Θεοδόση Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλο γιὰ τὴν ἐπικείμενη ἔκδοση τοῦ Ὄλαφ Λίλιεκρανς.]

Ἕνας λαὸς δέν ὑποχρεώνεται νὰ γράψῃ ἢ νὰ τραγουδήσῃ μ’ αἰνίγματα καὶ σκοτεινὲς περιφράσεις, τῶν ὁποίων τὸ ὀρθὸ νόημα μπορεῖ σύντομα νὰ χαθῇ. Μιὰ καταπιεστικὴ λογοκρισία ἴσως δύναται νὰ ἐπηρεάσῃ γιὰ κάποιο χρονικὸ διάστημα τὸν Τύπο, ἀλλὰ ποτέ της τὸν λαό.

Μονόλογος τοῦ Ὄλαφ

Den fagreste mellem dem bød mig en krans
Ἡ πιό ὀμορφη μοῦ φόρεσε στεφάνι ὁλο φτειαγμένο
af vårklokker blå, af vandliljer hvide;
ἀπὸ λουλούδια γαλανὰ καὶ νούφαρα κατάσπρα.
hun så mig i sjælen med øjne så blide,
Μές στὴν ψυχὴ μὲ τρύπησε τὸ βλέμμα της ἐκεῖνο·
hun hvisked i mit øre et gådefuldt ord,
μέσα στ’ ἀφτὶ ψιθύρισε καὶ γρίφους ἀφουγκράσθην·
som aldrig går mig af minde:
αὐτὰ δὲ θὰ τὰ βγάλω ἐγὼ ποτέ μου ἀπὸ τὴ μνήμη:
Olaf Liljekrans! véd du, hvor lykken gror,
Ὄλαφ Λίλιεκρανς, ξέρεις σύ, χαρὰ ποῦ μεγαλώνει;
véd du, når fred for dig er at vinde?
Ἀλήθεια ξέρεις σὺ γιὰ σέ, εἰρήνη πότε θαὔρῃς;
Mellem alle de urter små på rad
Ἀπ’ ὅσα μικροβότανα ποὺ στέκουν στὴ σειρά τους,
må du den fagreste finde,
ἐσύ νὰ ξεδιαλέξῃς κεῖ τὸ πρῶτο σ’ ὀμορφάδα
og plukke den sønder, blad for blad,
καὶ νὰ μετρήσῃς βγάζοντας τὰ φύλλα ἕνα-ἕνα,
og drysse den ud for alle vinde,
καὶ στὸν ἀγέρα μακριά νὰ τὰ σκορπίσῃς πέρα·
da – først da skal du lykken finde!
τότε,.. πρῶτα λοιπὸν ἐσὺ θεναὔρῃς τὴ χαρά σου!

Ἀπὸ τὴν πρώτη πράξη τῆς ἐπικείμενης ἔκδοσης
τοῦ Ὄλαφ Λίλιεκρανς, ποὺ πρρωτομεταφράζεται
στὴν Ἑλληνικὴ ἀπὸ τὸ Θεοδόση Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλο.

Μονόλογος ἀπ’ τὸν «Ὄλαφ Λίλιεκρανς»

Ἂν κι ὁ Ἑρρῖκος Ἴψεν εἶναι γνωστὸς γιὰ τὸν ἐπεξεργασμένο πεζό του λόγο τῶν μέσων καὶ ὄψιμων δραμάτων, ὑπῆρξε σημαντικώτατος στιχοπλόκος κιόλας τῆς Νορβηγικῆς Παράδοσης. Δημοσιεύεται προσχέδιο τῆς ἐπερχόμενης ἔκδοσης τοῦ Ὄλαφ Λίλιεκρανς ποὺ πρωτομεταφράζεται στὴν Ἑλληνικὴ ἀπ’ τὸν Θεοδόση Ἀγγ. Παπαδημητρόπουλο.

Ὁ Ὄλαφ Λίλιεκρανς, πρὶν ἀπ’ τὸ γάμο του ξεστρατίζει μὲ τ’ ἄλογό του ἀπ’ τὸ δρόμο καὶ χάνεται στὶς ἐρημιὲς τοῦ βουνίσου δάσους. Ἐκεῖ, τὸν μαγεύουν μυστήριες δυνάμεις καὶ τοῦ λένε πράγματα παράξενα:

Ἀπ’ ὅσα μικροβότανα ποὺ στέκουν στὴ σειρά τους,
ἐσύ νὰ ξεδιαλέξῃς κεῖ τὸ πρῶτο σ’ ὀμορφάδα
καὶ νὰ μετρήσῃς βγάζοντας τὰ φύλλα ἕνα-ἕνα,
καὶ στὸν ἀγέρα μακριά νὰ τὰ σκορπίσῃς πέρα·
τότε,.. τότε λοιπὸν ἐσὺ θεναὔρῃς τὴ χαρά σου!
Τὰ λόγια τὰ παράξενα εἰρήνη δέ μοῦ δίνουν.
Τὸ πρῶτο σ’ ὀμορφάδα; Ποῦ νὰ μεγαλώνῃ ἐκεῖνο;
Ἀπάνω ποῦ θενα τὸ βρῶ; Καὶ ποῦθε ἡ ὁμορφιά του;:
Μὴ κ’ εἶν’ ἡ μυρωδιὰ λοιπόν; Μὴ κ’ εἶναι στὸν ἀνθό του;
Ἂν βρίσκεται κρυφά-κρυφὰ σὲ μυστικὲς δυνάμεις,
πῶς νὰ τὸ ἀποκαλύψω ἐγὼ ὁσο καὶ νὰ τὸ ψάξω;..
Πολλοί ἐχουνε σπαθὶ σωστὸ καὶ καλοζυγιασμένο,
ἀλλὰ ἡ λεπίδα σκούριασε καὶ στόμωσεν ἡ κόψη –
πολλοί τὴν ἅρπα ἐχουνε νὰ κρέμεται στοὺς τοίχους
λησμονημένη σὲ γωνιά, ἀδιάφορη στοὺς πάντες,
κι ὅμως τοῦ Κόσμου ἡ δύναμη καὶ ἡ μαγεία ὅλη
κοιμοῦνται μέσα στὶς χορδὲς καὶ σιγοαναδεύουν.

Hans Gude - Landscape Study from Vågå - Google Art Project.jpg
Hans Gude. Σπουδὴ στὸ Βώγκω. 1846.

Public Domain, Link

26/09/1850 – «Ὁ τάφος τοῦ πολεμιστῆ»

Τὸ φθινόπωρο πρωτοανέβη στὸ Θέατρο τῆς Χριστιανίας Ὁ τάφος τοῦ πολεμιστῆ, τὸ δεύτερο θεατρικό του, γραμμένο τὸν προηγούμενο χειμῶνα, ὅπου μιμεῖται τὸν Ἔλενσλέγκερ δραματοποιῶν τὸν τρόπο τῶν Βίκινγκ· παράλληλα συνέγραψε τό: Ὁ ἀγριόγαλος τοῦ Γιούστενταλ (ἡμιτελὴς πρώτη ἐπεξεργασία τῆς πλοκῆς ἀπὸ τὸν Ὄλαφ Λίλιεκρανς).